برسی تاثیر تنش خشکی بر عملکرد و اجزای عملکرد ژنوتیپ های مختلف آفتاب گردان آجیلی

 

مهندس عليرضا عمان

عضو انجمن علوم زراعت و اصلاح نباتات ايران، مدرس دانشگاه آزاد نراق

 

 

چكيده

يكي از عوامل مهمي كه در بيشتر نقاط جهان توليدات كشاورزي را مورد تهديد قرار مي دهد مسأله خشكي مي باشد.از اين رو معرفي ژنوتيپ هاي جديد در گياهان زراعي از جمله آفتابگردان كه بتواند در اين شرايط رشد كند و از عملكرد اقتصادي قابل توجهي برخوردار باشد از اهداف محققين و دست اندركاران كشاورزي مي باشد.به منظور بررسي تأثير تنش خشكي بر عملكرد و اجزا عملكرد گياه آفتابگردان آجيلي (Helianthus annuus)، آزمايشاتي در سطح مزرعه در سال 1382 در مزرعه تحقيقاتي دانشگاه آزاد اسلامي واحد كرج انجام پذيرفت.براي مقايسه آماري در مزرعه از طرح آماري كرتهاي خرد شده در قالب طرح آماري بلوك هاي كامل تصادفي با چهار تكرار استفاده شد.

فاكتور اصلي را تيمار هاي آبياري و فاكتور فرعي را ژنوتيپ هاي آفتابگردان آجيلي (پسته اي ،قلمي ،يزيدي ،دور سفيد و شمشيري) تشكيل دادند. ژنوتيپ هاي آفتابگردان آجيلي در مزرعه از لحاظ صفاتي نظير وزن خشك برگ ،دمبرگ، ساقه و طبق،وزن خشك كل، ارتفاع، قطر طبق، وزن هزار دانه، نسبت مغز به پوست ، عملكرد دانه ،شاخص برداشت و برخي از شاخص هاي حساسيت به خشكي مورد بررسي قرار گرفتند.نتايج حاصله نشان داد كه بين تيمار هاي آبياري در كليه صفات اندازه گيري شده اختلاف معني داري وجود دارد. با توجه به نتايج بدست آمده درصد حساسيت عملكرد مي تواند به عنوان معيار مناسبي جهت گزينش ژنوتيپ هاي مقاوم به خشكي آفتابگردان پيشنهاد گردد.

واژه هاي كليدي: آفتابگردان ،عملكرد و اجزاء عملكرد ،تنش خشكي.